«Corps-sistances (σωμα-τότητες)»

από τη Γεωργία Χριστέλη και τον Νικόλα Ζορμπά

Το σώμα δεν είναι μόνο το έμβιο σύμπλεγμα οργάνων και ιστών. Αποτελεί επίσης διακριτό γνώρισμα, σημείο της κοινωνικής μας ταυτότητας. Ενδύεται και γίνεται μέρος αυτής. Συνιστά επίσης την διάσταση της ζωικής συνθήκης της ύπαρξής μας, της σχέσης μας με αυτό που ξεπερνά την ρύθμιση από τον πολιτισμό, μιας εικονοφαντασιακής προέκτασης της σχέσης μας με την φύση. Τέλος, αποτελεί την υλική έδρα της υποκειμενικότητάς μας.

Στο 24ο Σεμινάριο (1976 – 1977), ο Ζακ Λακάν επαναπροσδιορίζει το σώμα ως μια τοπολογική κατασκευή που δεν περιορίζεται στην βιολογία. Η έννοια του σώματος αναδεικνύεται μέσα από την θεωρία των κόμβων. Έτσι, υπό τον όρο του σώματος περιγράφεται μια «συνεκτικότητα/σωματότητα» (corps-sistance) τριών διαστάσεων (Φαντασιακό, Συμβολικό, Πραγματικό). Ο Λακάν διερευνά το σώμα ως έναν τόρο με μια κεντρική τρύπα, ορίζοντας το υποκείμενο ως κατέχον ένα σώμα που «παρασιτείται» από τα σημαίνοντα της γλώσσας. Με αυτόν τον τρόπο, συνδέει την απόλαυση με την σάρκα, καθιστώντας το σώμα έδρα της απόλαυσης και του συμπτώματος.

Πίσω: Πρόγραμμα εκπαίδευσης